Methode en bronnen

Bewijsgraden

• A, certificaatregister: Een certificeerder heeft precies dit model getest, en het staat in een openbaar register.
• B, peer-reviewed studie: Onderzoekers hebben het gemeten, en andere onderzoekers hebben het artikel gecontroleerd.
• C, consumententest: Een onafhankelijke consumententest: een partij die de kan niet verkoopt, heeft hem laten testen.
• D, fabrikantdata: De fabrikant zegt het, met eigen testgegevens.
• E, marketingclaim: Alleen een reclametekst, zonder testgegevens.
• geen PFAS-claim gevonden: We vonden bij deze kan geen bewering over PFAS.

We doorzochten de registers van NSF, IAPMO R&T en WQA op merk en op modelnummer. Een certificaat telt alleen voor het model dat erop staat.

De PEQ uitrekenen

We volgen de werkwijze van het RIVM voor PFAS in drinkwater. Per stof vermenigvuldigen we de gemeten concentratie met de relatieve potentiefactor (RPF) van het RIVM, en we tellen alles op. De uitkomst is de som in PFOA-equivalenten: ng PEQ per liter.

• De meetwaarden komen uit de rapporten van Waternet per productielocatie, over het jaar 2025 en het tweede kwartaal van 2026.
• Ondergrens: een stof onder de rapportagegrens telt als nul. Bovengrens: als de rapportagegrens zelf. Voor PFOA, PFHxS en PFOS geeft Waternet de som van de lineaire en de vertakte vorm, met een ondergrens en een middenwaarde; de bovengrens is dan de ondergrens plus twee keer het verschil.
• Heeft het RIVM een bandbreedte voor een stof, dan nemen we de hoogste waarde, zoals het RIVM voorschrijft.
• Staat het gemiddelde onder de rapportagegrens, dan telt het in de ondergrens als nul, ook als een enkele meting erboven lag.

Als hoofdwaarde tonen we het jaargemiddelde over 2025. De richtwaarde van het RIVM rust op een toelaatbare inname per week over een heel leven, en een los kwartaal schommelt. Het tweede kwartaal van 2026 tonen we als laatste meting, met de datum van het rapport: 23 september 2026.

Waternet telt de lineaire en de vertakte vorm van PFOA, PFOS en PFHxS per monster op. Dat is een echte ondergrens, maar die som is minder vaak bepaald: over 2025 12 keer in Leiduin en 6 keer in Weesperkarspel, tegen 26 en 13 metingen per vorm. Tellen we de gemiddelden van de losse vormen op, dan komt Leiduin op 9,95 in plaats van 8,88, en Weesperkarspel op 7,46 in plaats van 6,48. De conclusies veranderen niet: beide locaties zitten er hoe dan ook boven de richtwaarde.

In Weesperkarspel lag in het tweede kwartaal van 2026 bij vier stoffen een van de 3 metingen boven de grens, onder meer PFNA. Tellen we alleen die metingen mee, dan komt er minstens 1,05 ng PEQ per liter bij: samen 6,69 in plaats van 5,64.

Hoe lang een ZeroWater-filter in Amsterdam meegaat

ZeroWater zegt: vervang het filter als de meegeleverde meter 006 aangeeft. Die meter meet de opgeloste stoffen (TDS). Hoe meer opgeloste stoffen in het water, hoe eerder het filter op is.

Waternet publiceert geen TDS. We schatten de meterstand uit het elektrisch geleidingsvermogen van het water, met een omrekenfactor van 0,5 tot 0,7. Welke factor de meter van ZeroWater gebruikt, hebben we niet gevonden: dat is een aanname. Daarna lezen we de liters af uit de tabel van ZeroWater.

Het certificaat geldt tot 56,8 liter. We rekenen nooit met meer, en met de laagste schatting als ondergrens: 38 tot 56,8 liter. Staat de meter eerder op 006, dan vervang je eerder.

AzurAqua haalt volgens de eigen site ook de opgeloste stoffen weg. Voor dat filter hebben we geen tabel gevonden. We rekenen daarom met de bovengrens van het registerdossier, 75,7 liter of een maand, en tonen de kosten als "vanaf", zodra bevestigd is dat het verkochte model onder het dossier valt. Tot dan staat AzurAqua niet bij de kosten.

De kosten per jaar

• liters per jaar = personen x liter per persoon per dag x 365;
• patronen per jaar = het hoogste van: liters per jaar gedeeld door liter per patroon, of 52,18 gedeeld door weken per patroon;
• kosten per jaar = patronen per jaar x prijs per patroon.

Standaard rekenen we met 1,5 liter drinkwater per persoon per dag. Op de home rekenen we een huishouden van 4 of meer personen als 4; een groter huishouden betaalt meer. In de rekenhulp op de pagina Filters kies je het aantal zelf.

Prijzen

Een prijs op deze site is de prijs bij een winkel op een datum, zonder actie, zoals we hem zelf op de winkelpagina zagen. De grote knop gaat naar die winkel; een kleinere knop eronder kan naar een tweede winkel. Prijzen van bol en Amazon noemen we niet.

Elke prijs staat er met de datum waarop we hem zagen. Is een prijs ouder dan 30 dagen, dan zoeken we hem opnieuw op.

Prijzen van filterpatronen wisselen. Het pakket van twaalf patronen van BRITA bij Lidl kostte op 14 februari 2026 79,99 euro, op 20 april 2026 57,99 euro, op 25 september 2026 51,99 euro en op 27 september 2026 57,99 euro, telkens zonder actie. Wij rekenen met die laatste prijs, die we zelf zagen: 4,83 euro per stuk in een 12-pack van 57,99 euro.

Aannames

Voor ZeroWater rekenen we met de thuistest uit de studie van Teymoorian e.a.: gemiddeld 94% minder van de gemeten PFAS. Per stof staat dat niet in de studie; dat elke stof evenveel daalt, is een aanname. De percentages zijn gemeten als massa; wij passen ze toe op PEQ. Voor water uit Leiduin geeft dat 2,79 ng PEQ per liter. Dat is een redenering, geen meting.

In het lab haalde dezelfde kan 99 tot 100% van de gemeten PFAS weg, en 94% van PFBA. Wij rekenen met de thuistest, omdat die het dichtst bij gewoon gebruik komt; het lab staat als apart voorbeeld hieronder.

In de rekenvoorbeelden op basis van het certificaat of een studie blijft TFA helemaal in het water: in Leiduin 2,40 ng PEQ per liter. Voor kannen is TFA niet betrouwbaar gemeten; nul verwijdering is het slechtste geval. Alleen in het voorbeeld van RTBF gaat er TFA uit: 44%, gemeten in één monster.

Voor BRITA rekenen we met de test van RTBF: de som van twintig PFAS ging 81% omlaag. Per stof staat het er niet bij; dat elke stof met 81% daalt, is een aanname. TFA ging 44% omlaag. Het was één monster, in water dat ongeveer drie keer zo hard is als in Amsterdam, en welk patroon RTBF testte, is onbekend.

We rekenen zonder afronden en ronden pas af bij het tonen: kosten per jaar op hele euro's, een prijs op centen.

Alleen wat het certificaat eist

NSF/ANSI 53 test PFOA en PFOS samen van 1500 naar hooguit 70 ng/l: 95,3% eruit. Voor alle andere stoffen rekenen we met nul, want het certificaat zegt daar niets over.

ZeroWater zoals gemeten in de studie

Teymoorian 2024: 99% van 75 PFAS, PFBA 94%, in Canadees kraanwater, gemiddeld over 160 liter. TFA is niet gemeten; we rekenen met nul verwijdering.

Kannen in de praktijk

Herkert 2020: kannen in gebruik in North Carolina, gemiddelde verwijdering per stof (bijvoorbeeld PFBA 36%, PFOA 67%, PFOS 71%). TFA niet gemeten; we rekenen met nul. Merken niet genoemd.

ZeroWater, thuis gebruikt

Thuistest in Montreal: gemiddeld 94% minder van 75 PFAS samen, tot 140 liter, met de kan in de koelkast. Per stof staat het niet in de studie; dat elke stof met 94% daalt, is een aanname. TFA is niet gemeten; we rekenen met nul. In het lab haalde de kan 99 tot 100% weg.

BRITA, test van RTBF

Eén monster Belgisch kraanwater van januari 2025, ongeveer drie keer zo hard als Amsterdams water; welk patroon RTBF testte, is onbekend. Bekend is alleen de som van 20 PFAS: 81% minder. Dat elke stof met 81% daalt, is een aanname. TFA: 44% minder.

Wat onbekend is

Wat we niet weten, staat hier bij elkaar. We vullen het niet aan met een aanname; waar we iets aannemen, heet het zo.

• BRITA: Hoe goed het patroon werkt over de hele 4 weken: niet onafhankelijk gepubliceerd.
• BRITA: Of het patroon TFA tegenhoudt: niet betrouwbaar gemeten. RTBF vond na een BRITA-kan 44% minder TFA, maar er bleef 1800 ng per liter over, in één monster.
• BRITA: Korte PFAS zoals PFBA: geen onafhankelijke cijfers voor dit patroon.
• ZeroWater: Of de kan TFA tegenhoudt: niet gemeten, ook niet in de studie.
• ZeroWater: De studie testte de Noord-Amerikaanse versie. De Nederlandse kannen zijn via hun barcode gekoppeld aan de modellen op het certificaat; zelf getest in Nederland is de kan niet. Of die koppeling klopt, hebben we ZeroWater op 25 september 2026 gevraagd.
• ZeroWater: Hoe de kan het in Amsterdams water doet, per stof en over de hele levensduur: niet gemeten.
• ZeroWater: Na hoeveel liter de meter in Amsterdam echt op 006 staat: geschat, niet gemeten. Gevraagd aan ZeroWater op 25 september 2026.
• AzurAqua: Of de kan en het filter die hier verkocht worden onder het registerdossier vallen: nog niet bevestigd. Gevraagd aan AzurAqua op 25 september 2026.
• AzurAqua: Hoe lang het filter in Amsterdams water meegaat: niet gemeten.
• AzurAqua: Er is geen studie naar deze kan gevonden, ook niet voor korte PFAS of TFA.
• AquaTru Classic: Of het apparaat TFA tegenhoudt: niet gemeten voor dit model.
• AquaTru Classic: Een onafhankelijke studie of consumententest van dit model: niet gevonden.
• AquaTru Classic: Hoeveel stroom het apparaat gebruikt: niet gevonden.
• AquaTru Classic: Of het apparaat dat hier verkocht wordt precies het model op het certificaat is: de handleiding noemt dezelfde modelnaam; een barcode of een Europees prestatieblad hebben we niet gevonden.
• AquaTru Under Sink: Of het apparaat TFA tegenhoudt: niet gemeten voor dit model.
• AquaTru Under Sink: Een onafhankelijke studie of consumententest van dit model: niet gevonden.
• AquaTru Under Sink: Hoeveel spoelwater in de praktijk: het prestatieblad noemt 3 liter per liter drinkwater, de Nederlandse pagina ongeveer 2.
• AquaTru Under Sink: Of het apparaat stroom nodig heeft: niet gevonden in de handleiding.
• AquaTru Under Sink: Of het apparaat dat hier verkocht wordt precies het model op het certificaat is: de handleiding noemt dezelfde modelnaam; een barcode of een Europees prestatieblad hebben we niet gevonden.
• Welke wijk water uit Leiduin of uit Weesperkarspel krijgt. Waternet maakt dat niet openbaar; we hebben het Waternet op 25 september 2026 gevraagd.
• Of een kan TFA tegenhoudt. Dat is niet betrouwbaar gemeten.